Բազմանիշ թվի բաժանում միանիշ թվի վրա։ Բաժանման ստուգումը

Պարապմունք 16 

բազմապատկումով

Դասարանական առաջադրանքներ

1 Կատարի՛ր բաժանում և արդյունքը ստուգի՛ր բազմապատկումով

Օրինակ՝ 153։3=51

Սյունակաձև

             
  1533      
   1551     
    3       
     3       
     0       
             
             

Ստուգում՝

             
   x51       
     3       
   153       
             
             
             
             

196:7=28

Սյունակաձև

    1967     
     1428    
    56      
      56      
       0      
              
              

Ստուգում

             
   x 28      
      7      
     196     
             
             
             

168:3=56

Սյունակաձև

 1683    
  15 56   
 18    
   18     
    0     
          
          

Ստուգում

             
   x 56      
      3      
     168     
             
             
             

192:4=48

Սյունակաձև

 1924    
  1648   
 32     
   32     
    0     
          
          

Ստուգում

             
   x 48      
      4      
     192     
             
             
             

835։5=167

Սյունակաձև

 8355      
  5 167    
 33        
  30        
   35       
   35       
    0       
            
            

Ստուգում

             
   x 167     
      5     
     835     
             
             
             

228:6=38

Սյունակաձև

 2286    
  1838    
 48     
   48     
    0     
          
          

Ստուգում

             
   x 38      
      6       
     228     
             
             
             

Տնային առաջադրանքներ

1 Կատարի՛ր բաժանում և արդյունքը ստուգի՛ր բազմապատկումով

423:9=47

Սյունակաձև

 4239    
  3647   
 63     
   63     
    0     
          
          

Ստուգում

          
 x 47     
   9     
  4 23     
          
         
          

304:2=152

Սյունակաձև

  3042      
   2 152    
  10        
   10        
    04       
     4       
     0       
             

Ստուգում

          
 x 152    
    2    
   304    
          
         
          

234:3=78

Սյունակաձև

 2343    
  2178   
  24     
   24     
    0     
          
          

Ստուգում

          
 x 78     
   3     
  234     
          
         
          

416:8=52

Սյունակաձև

 4168    
  4052   
 16     
   16     
    0     
          
          

Ստուգում

          
 x 52     
   8     
  416     
          
         
          

Բազմապատկում։ Բազմանիշ թվի բազմապատկումը երկնիշ և եռանիշ թվերով

Պարապմունք 14

Նախ  վերհիշենք, թե ինչպես ենք բազմանիշ թիվը բազմապատկում միանիշ թվով՝

     
x643 
   3 
1929 
     

Այժմ բազմանիշ  թիվը  բազմապատկենք երկնիշ   թվով:

Թիվը  երկնիշ  թվով՝ բազմապատկելիս  սյունակաձև  գրելու  դեպքում  նախ այն  բազմապատկում   ենք  միավորով,  արդյունքը գրում ենք գծից ներքև 1-ին տողում, ապա  տասնավորով, որի  արդյունքը  գրում ենք  երկրոդ տողում  1 նիշ խորքից, և արդյունքները գումարում ենք այնպես,  ինչպես  այս  օրինակներում՝

 x456 
   65 
+2280 
2736  
29640 
      

Այժմ    բազմանիշ   թիվը   բազմապատկենք  եռանիշ  թվով:

Թիվը  եռանիշ  թվով   բազմապատկելիս  սյունակաձև  գրելու դեպքում  նախ այն բազմապատկում ենք միավորով, արդյունքը գրում ենք գծից ներքև 1-ին տողում, ապա տասնավորով, որի  արդյունքը  գրում ենք  երկրոդ տողում  1 նիշ խորքից, հետո հարյուրավորով, որի արդյունքը գրում ենք երրորդ տողում 2 նիշ  խորքից և արդյունքները գումարում ենք այնպես, ինչպես օրինակում՝

 x5462  
   123  
+16386  
10924   
5462    
671826  
        

1 Հաշվի՛ր արտահայտության արժեքը։

678×5

     
x678 
   5 
3390 
     

1240×3

      
x1240 
    3 
 372   0                                                             
      

585×55

 x 585 
    55 
+ 2925 
 2925  
 32175 
       

548×66

 x 548 
    66 
+ 3288 
 3288  
 36168 
       

828×882

         
 x  828  
    882  
+  1656  
  6624   
 6624    
 730296  
         

625×304

          
 x   625  
     304  
+   2500  
    000   
  1875    
  190000  
          

8624×126

          
 x  8624  
     126  
+         
          
          
          
          

2․ Եթե Կարենի մտապահած թվի կրկնապատիկից հանենք 14 և արդյունքը բաժանենք 5-ի, կստանանք 60։ Ո՞ր թիվն է մտապահել Կարենը։

Տնային առաջադրանքներ.

1․ Հաշվի՛ր արտահայտության արժեքը։

174×5

     
x174 
   5 
 870 
     

336×6

      
x 336 
    6 
 2016 
      

466×24

 x 466 
    24 
+ 1864 
  932  
 11184 
       

555×555

          
 x   555  
     555  
+   2775  
   2775   
  2775    
  308125  
          

642×704

          
 x   642  
     704  
+   2568  
    000   
  4494    
  451968  
          

1932×126

          
 x  1932  
     126  
+  11592  
   3864   
  1932    
  243432  
          

2 Եթե Դավիթի  մտապահած  թվին ավելացնենք 2 և ստացված  գումարը փոքրացնենք 5 անգամ, ապա կստանանք 34։ Գտե՛ք Դավիթի մտապահված թիվը։

34×5= 170

170-2=168

Հանում։ Հանման ստուգումը գումարումով

Պարապմունք 13

Եթե տարբերությանը գումարենք հանելին ու  ստանանք նվազելին, ապա   այն ճիշտ է  կատարված, իսկ եթե ոչ, ապա սխալ է։

Նվազելիհանելի=տարբերություն
45673569=998

Դասարանական առաջադրանքներ.

1 Կատարի՛ր հանում և արդյունքը ստուգի՛ր գումարումով։

Օրինակ՝ 4567-3569=998

7 Ստուգում՝+3569   
 3569    998   
  998   4567   
               

785-385

785 Ստուգում՝+400   
 385   358   
 400   785   

672-660

672 Ստուգում՝+660   
 660    12   
 12   672   

45844-8158

45844 Ստուգում՝+37686  
  8158    8158  
 37686   45844  

90126-9008

90126 Ստուգում՝+81118   
  9008    9008   
 81118   90126   

2. Գումարումով ստուգի՛ր ճի՞շտ է արդյոք կատարվել հանումը։

Օրինակ՝ 5555-99=5456 — ճիշտ է

Ստուգում՝+5456 
    99 
  5555 

25252-7897=17355

Ստուգում՝+17355 
   7897 
  25252 

90000-7777=82223

Ստուգում՝+82223 
   7777 
  90000 

71587-42786=28801

Ստուգում՝+28801 
  42786 
  71587 

3․  350 նստատեղ ունեցող ինքնաթիռն ունի 2 սրահ։ Առաջին սրահի նստատեղերը 46-ով քիչ են երկրորդ սրահի նստատեղերից։ Քանի՞ նստատեղ կա առաջին սրահում։

350-46 =304

304:2=152

Պատասխան՝ 152

Տնային առաջադրանքներ.

1 Կատարի՛ր հանում և արդյունքը ստուգի՛ր գումարումով։

2509-1598

2509 Ստուգում՝+1598   
  1598    911   
  911   2509   

  10456-5987

10456 Ստուգում՝+5987   
  5987   4469   
 4469  10456   

1456-999

1456 Ստուգում՝+999   
  999   457   
 457  1456   

2. Ըստ օրինաչափության, տրված թվերից հետո գրի՛ր ևս երեք թիվ։

8, 7, 15, 22, 37, 59, 96, 155

5, 7, 12, 19, 31, 50, 81, 131